‘DE POORTWACHTER VAN HET WESTLAND’ MOOI DOCUMENT

Foto 1

Westland. 16 januari 2016 – Het Westland beleefde rond de laatste eeuwwisseling een roerige periode. De Stichting Contemporaine Geschiedenis Westland heeft nu het onthullende boek De Poortwachter van het Westland gepresenteerd van de hand van oud-burgemeester Wil van den Bos van Wateringen.

 

                Geen roman met belevenissen van een  dorpsburgemeester

Foto 1door AAD VAN HOLSTEIN

Het boek van 750 pagina's dik
Het boek van 750 pagina’s dik

Naaldwijjk, 16 januari 2014 – Wie het eigenlijk verzonnen heeft weet ook Wil van den Bos zelf niet. Maar wel is zeker dat een van zijn voorgangers oud-burgemeester M.P.A. Meissen van Wateringen er destijds in allerlei toespraken prat op ging dat zijn gemeente toch maar de ’Poort van het Westland’ was. Logisch dat daarna zijn laatste opvolger Wil van den Bos Czn  zijn boek waarin diens gemeente Wateringen een belangrijke rol, zo niet de hoofdrol speelt, de titel ‘De Poortwachter van het Westland’ heeft meegegeven. Hij vindt het te veel eer om zichzelf daarmee aan te duiden, maar zegt alle Wateringers ermee op het oog te hebben.

Ondertekening van het convenant door Wil van den Bos
Ondertekening van het convenant door Wil van den Bos

 

Van den Bos vindt  dat het er niet alleen om ging zaken bij de poort tegen te houden – met name Den Haag – maar ook andersom ervoor te zorgen dat verworvenheden behouden blijven. Bijvoorbeeld dat de tuinbouw er kon blijven bestaan. In het boek beschrijft Van den Bos maar weinig persoonlijke belevenissen. Dat wilde hij niet. Daarom is zijn ontboezeming over zijn ontmoeting met de Haagse wethouder Noordanus wel een leuke noot in het geheel. Na met veel moeite erin geslaagd te zijn een afspraak met Noordanus te regelen in het Haagse IJspaleis stoof hij woedend diens werkkamer binnen. Noordanus had namelijk gezegd dat bepaalde door Wateringen gewenste wijzigingen in de grens met Den Haag voor hem een aantasting van zijn politieke legitimatie zou kunnen betekenen. Van den Bos riep hem toe:  ,,Peter, jiij socialist, die zo zegt uit te gaan van rechtvaardigheid: dit kan je ons niet aandoen. Heb je nog enig gevoel in je lijf?’’.Noordanus is daarna van standpunt veranderd. Hij ging accoord met het verleggen van de grens.

Het boek is toch beslist geen roman geworden over de belevenissen van een dorpsburgemeester in moeilijke tijden. Van den Bos kijkt er eerder nuchter en zakelijk in terug op zijn ambtsperiode, die duurde van 1988 tot het jaar van de totstandkoming van de beide nieuwe gemeenten Westland en Midden-Delfland in 2004. Het is een hecht doortimmerd maar ook lijvig document geworden dat handelt over een periode in de Westlandse, maar ook Haagse geschiedenis die bepalend is geweest voor de toekomst. Niet alleen als belangrijk glastuinbouwgebied, dat het Westland immers is, maar ook voor de daaraan grenzende grote stad, die het dorp en daarmee het hele Westland lange tijd en later ook met volgens velen te groot succes met uitbreiding heeft bedreigd.

Voor de in de geschiedenis van het Westland geïnteresseerde lezer is het dan ook een historisch naslagwerk geworden, waarvan de inhoud zich toespitst op de voorpostengevechten, die zich in de jaren negentig hebben afgespeeld op de grens tussen Wateringen en Den Haag. De Westlanders vroegen zich in die periode bezorgd af of er nog wel toekomst zou zijn voor de tuinbouw, omdat Den Haag  zoveel mogelijk grondgebied van Wateringen in bezit wilde nemen.

Met een armzwaai wordt aangegeven wat Wateringen aan grondgebied prijs moest gevem

Met een armzwaai wordt aangegeven wat Wateringen aan grondgebied prijs moest geven

Demonstratie voor het Krophollerraadhuis

Demonstratie voor het Krophollerraadhuis

Uiteraard gaat het boek ook uitgebreid in op het  indertijd opzienbarende plan-Waterman, dat – genoemd als het was naar de  grootste voorstander ervan het statenlid Waterman – voorzag in een  landwinning langs de Westlandse kust van Hoek van Holland tot Scheveningen, ter grootte van 4000 hectaren. Daarmee zou ruimte geschapen kunnen worden voor het Westland zowel als voor Den Haag. Het boek blikt terug op allerlei besprekingen binnen het Westland, waarbij de huid van de nog niet geschoten beer alvast werd verdeeld. Daarbij speelde  ook de inmiddels in  het leven geroepen Westlandraad een rol die haarfijn is na te pluizen in het boek. Vooral de gemeenten Monster en ’s-Gravenzande zagen haaien op de kust. Maar unaniem was men het erover eens, dat als die kustlocatie er kwam, het Westland zijn deel zou moeten krijgen. Maar het plan ging niet door en nu vind je ter hoogte van Ter Heijde  langs de kust in zee  de Zandmotor, waarmee een van de doelstellingen, een betere  kustverdediging  tegen de zee  ter hoogte dat dorp toch nog werd bereikt. En in het boek   staat daar ook een schitterende foto van. Gemaakt met een drone.

Installatie van burgemeester Wil van den Bos in 1988

Installatie van burgemeester Wil van den Bos in 1988

De vorming van twee gemeenten Westland en Midden-Delfland –  de grootste vrijwillige gemeentelijke herindeling, die zich ooit in Nederland heeft afgespeeld – krijgt vanzelfsprekend ruime aandacht in het boek. Het is minister Klaas de Vries, die in een besloten bijeenkomst in 2000 met het Herindelingsplan Den Haag en omstreken op de proppen komt. Hiermee verloor Wateringen een groot gedeelte aan Den Haag. Eigenlijk was het zijn bedoeling om Wateringen zelfs in zijn geheel bij Den Haag te voegen. In zijn geheel of niet, er breekt  een ware storm van protest los. Negentig procent van de bevolking verzet zich tegen annexatie. ,,Wij willen bij het Westland horen en blijven´´. Posters die onder de inwoners worden verspreid hangt men massaal voor de ramen. Ze dringen ook aan op de vorming van één gemeente Westland om zo sterker te komen staan. Het worden er twee.

Hoorzitting in de Josephkerk over grenswijzigingen

Hoorzitting in de Josephkerk over grenswijzigingen

GEWELDIG PLAN (ADC) GAAT NIET DOOR

In de hoofdstukken die hierover gaan beschrijft Van den Bos minutieus hoe dat allemaal in zijn werk is gegaan. Wat je ziet is dat de provincie en het rijk met de gemeente Den Haag meeheulden en dat ze gedrieën koste wat het kost die annexatie erdoor wilden drukken. Gemaakte afspraken en toezeggingen over onder meer vervangende tuinbouwgrond – motie Van Duin – werden niet nagekomen. Wateringen  wordt steeds aan het lijntje gehouden. Als kleine gemeente kun je afspraken maken wat je wilt, uiteindelijk kan een grote gemeente als Den Haag, met steun van provincie en rijk, daar kennelijk gewoon langsheen gaan.

Erg interessant is overigens het gedeelte dat handelt over de tuinbouwinnovatie. Het plan voor een Agro Distributie Centrum (ADC) was een geweldig idee: samenwerken met de Rotterdamse haven in een gedurfd project. De bestuurders van Rotterdam, de haven en het Westland wilden wel, maar de tuinbouw, de veilingen, niet! Hieruit blijkt dat in zichzelf gesloten gemeenschappen, zoals de veilingen toen waren, belangrijke ontwikkelingen kunnen tegenhouden.

Poortwachter als eretitel

Burgemeester Wil van den Bos van Wateringen

Burgemeester Wil van den Bos van Wateringen

Het hierbij besproken boek ‘De Poortwachter van het Westland dat in de boekhandel verkrijgbaar is en 736 pagina’s omvat is beslist aan te bevelen, vooral aan politiek geïnteresseerden. In het bijzonder als het gaat om de ontwikkelingen rondom concentratie van gemeenten valt er veel uit op te steken. Van den Bos completeert met zijn boek dan ook duidelijk de beschrijving van de geschiedenis van het hele Westland in zijn ambtsperiode als burgemeester van Wateringen Ook na die tijd is hij in het Westland actief gebleven. Onder meer als voorzitter van het Genootschap Oud-Westland, dat zich niet alleen met het wel een wee van de gemeente Westland, maar ook met dat van Midden-Delfland bezighoudt. Het boek bevat zoveel persoonlijke inbreng in de discussies  dat de lezer onmiskenbaar tot de conclusie komt dat Wil van den Bos met dit mooie document de eretitel Poortwachter van het Westland – zo hij die al niet heeft – toch zeker verdient.

 

Wil van den Bos, De Poortwachter van het Westland, is verkrijgbaar bij de Westlandse boekhandel. In Maasland en Schipluiden bij de musea De Schilpen en Het Tramstation (ISBN 978-90-9029450-6) , prijs  € 29,75

 

 

 

 

 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *